قدیمیترین لامپ روشن جهان تا صد سال دیگر نیز روشن خواهد ماند_مجله رشد
قدیمیترین لامپ جهان در ایستگاه آتشنشانی لیورمور پس از ۱۲۴ سال همچنان در خشان است
از زمان اختراع لامپهای تجاری در اواخر قرن نوزدهم میلادی، یک نمونه خاص از این دستگاهها بیش از بقیه در حالت روشن مانده است. اگر این لامپ در سال ۲۰۲۵ نیز همچنان تابش کند، میتواند وارد سال ۱۲۴ ام عمر مفید خود شود.
زمان دقیق ساخت و اولین روشن شدن این لامپ ۶۰ وات هنوز مورد بحث قرار دارد؛ با این حال بر اساس ثبتهای رسمی کتاب رکوردهای گینس، این دستگاه که با نام لامپ صدساله شناخته میشود، قدیمیترین لامپ روشنمانده در جهان محسوب میشود.
به گزارش ساینس آلرت، لامپ صدساله در حال حاضر در خشش نارنجی ضعیفی در ایستگاه آتشنشانی کالیفرنیا ایجاد میکند که شبیه به یک چراغ خواب است و به ندرت در طول تمام سالهای عمر خود خاموش شده است.
<span class="sc-۶۸۶۷۳۸۷۶-۰ jPWqvI"عکاس: Gazebo / Wikimedia Commons
روشنایی مداوم این لامپ گواهی بر استحکام و طول عمر اولین لامپهای تجاری جهان است. این دستگاه سالها است که به صورت زنده و آنلاین در برابر چشم عموم در حال تابش است. بر پایه مقالهای در سال ۲۰۱۶ در مجله نیویورکر، لامپ صدساله از سه وبکم مدرنی که برای فیلمبرداری از آن نصب شده بودند، عمر طولانیتری داشته است.
در سال ۲۰۱۵، بنیاد آتشنشانان لیورمور جشن صدمین سالگرد روشن بودن لامپ را برای بیش از یک میلیون ساعت خدمات برگزار کرد. در سال ۲۰۲۱، مهندسی به نام مارتین کیکتا، آناتومی این لامپ را مطالعه و پیشبینی کرد که اگر دستگاه با قدرت چهار وات یا کمتر تابش کند، میتواند تا یک قرن دیگر نیز دوام بیاورد.
بر اساس رکوردهای رسمی گینس، لامپ صدساله در سال ۱۹۰۱ برای اولین بار روشن شده است. این دستگاه در دهه ۱۹۷۰، وقتی روزنامه هرالد نیوز با انتشار مقالهای تحقیقی آن را قدیمیترین لامپ جهان معرفی کرد، به شهرت رسید. مطابق گزارشهای محلی، لامپ برای اولین بار در سال ۱۹۰۱ به ایستگاه آتشنشانی لیورمور در کالیفرنیا اهدا شد و با وجود تغییر مکان چند بار در طول دههها، همچنان در اختیار آتشنشانی محلی باقی مانده است.
<span class="sc-۶۸۶۷۳۸۷۶-۰ jPWqvI"عکاس: Martin Kykta / The Centennial Light Organization
گزارش خبری سال ۱۹۷۲ ادعا کرد که لامپ در سال ۱۹۰۲ روشن شده، اما ثبت رسمی گینس سال ۱۹۰۱ را تا یید میکند. لامپ صدساله تنها در موارد اجباری یا تصادفی خاموش شده است. رئیس آتشنشانی لیورمور در مصاحبه با خبرنگار مایک دانستان در سال ۱۹۷۲ گفت که این لامپ ۲۴ ساعته روشن میماند تا به داوطلبان آتشنشانی کمک کند تا در تا ریکی راه خود را بیابند. به جز یک هفته در دهه ۱۹۳۰ هنگام با زسازی ایستگاه توسط اداره پیشرفت کار روزولت و چند مورد قطع برق، این لامپ هرگز خاموش نشده است.
امروزه، لامپهای رشتهای به دلیل عمر کوتاهشان مورد انتقاد قرار میگیرند؛ اما این موضوع تا حدی ناشی از روشن و خاموش شدن مکرر آنهاست که باعث انبساط و انقباض سریع سیم تنگستن در ونی میشود. لامپ صدساله توسط شرکت شلبی ساخته شده و دارای رشته کربنی است که برخلاف تنگستن به را حتی فرسوده نمیشود. با این وجود، تنگستن همچنان گزینه مورد علاقه سازندگان لامپ در قرن بیستم باقی ماند، زیرا مقاومت به تری در برابر اکسیژن دارد.
لامپ شلبی به صورت دستی ساخته شده و سیم کربنی ضخیم آن در یک محفظه خلا قرار گرفته، طوری که با حفظ شرایط پایدار، نوری کممصرف و مداوم تولید میکند. تا کنون مشخص نیست که آیا لامپهای الایدی میتوانند کارایی به تری نسبت به لامپ شلبی داشته با شند یا خیر؛ اما برآوردها نشان میدهد نور الایدی به طور متوسط تا ۵۰ هزار ساعت، یعنی تقریبا شش سال دوام میآورد. حتی اگر این دستگاهها تا ۱۰۰ هزار ساعت دوام بیاورند، این مدت تنها یک دهه است؛ در نتیجه الایدیها برای رقابت با لامپ صدساله راه در ازی در پیش دارند.