درمان زوال عقل با فناوری پیشرفته داروسازی

شرکت استرالیایی فیلامون داروی را برای متوقف کردن پیشرفت زوال عقل توسعه داد

یک شرکت بیوتکنولوژی استرالیایی به نام فیلامون لیمیتد از تشکیل داروی جدیدی با نام خبر داد که می‌تواند روال پیشرفت زوال عقل را متوقف سازد. این دارو با هدف حفاظت از ساختار‌های حیاتی سلول‌های مغزی در برابر صدمات ناشی از الت‌هاب مغزی طراحی شده است.

به نقل از سرویس پزشکی رسانه اخبار فناوری تکنا، با نگه‌داری یکپارچگی می‌کروتوبول‌ها که اجزای کلیدی ساختاری در سلول‌های عصبی هستند، از مرگ سلولی جلوگیری می‌کند. این ویژگی می‌تواند نقطه عطفی در درمان بیماری‌هایی همچون آلزایمر و دیگر انواع زوال عقل باشد.

پروفسور کیران اسکات، استاد انکولوژی دانشگاه وسترن سیدنی و یکی از بنیان‌گذاران فیلامون، بیان کرد مشکل اصلی در زوال عقل، تخریب می‌کروتوبول‌ها است؛ ساختار‌های توخالی و بلند که برای کارکرد سالم مغز ضروری می‌باشند. در بیماران مبتلا، این ساختار‌ها تحلیل می‌روند و به مرگ سلول‌های مغزی منجر می‌شوند. تا به حال هیچ دارویی نتوانسته از این تخریب جلوگیری کند، اما ما معتقدیم این توانایی را دارد.

این دارو با تثبیت پروتئین‌های تاو و نوروفیلامنت، از می‌کروتوبول‌ها در برابر صدمه محافظت می‌کند. تخریب این پروتئین‌ها یکی از مهم‌ترین دلایل تشکیل بیماری‌هایی همانند آلزایمر و انسفالوپاتی مزمن است.

حاصل بهره‌گیری از فناوری پیشرفته طراحی دارو با پشتیبانی یادگیری عمیق است. این دارو ابتدا به عنوان یک داروی ضد‌الت‌هابی عمومی گسترش یافت که اثرات آنزیم، عامل کلیدی در تشکیل الت‌هاب، را مهار می‌کرد. اما محققان متوجه شدند که این دارو تأثیر اختصاصی‌ای بر کاهش الت‌هاب مغزی دارد و از تشکیل توده‌های سمی در پروتئین تاو جلوگیری می‌کند.

پروفسور گرا‌هام کلی، مدیرعامل فیلامون، درباره این دارو اظهار داشت مطالعات ما نشان داد که می‌تواند از تشکیل توده‌های سمی تاو جلوگیری کرده و به محافظت از سلول‌های مغزی کمک کند. این دستاورد می‌تواند راهکاری مؤثر برای درمان انواع زوال عقل ارائه دهد.

مطالعات پیش‌بالینی نشان داده که این دارو قادر به عبور از سد خونی-مغزی است و می‌تواند مستقیما بر سلول‌های مغزی تأثیر بگذارد. تیم تحقیقاتی فیلامون با توجه به اهمیت بالای این نتایج، تصمیم گرفت آن‌ها را پیش از انتشار رسمی اعلام کند.

پروفسور کلی اضافه کرد این نتایج بسیار تازه هستند و ما تصمیم گرفتیم آن‌ها را سریع‌تر منتشر کنیم. مطالعات بیش‌تری در حال انجام است و نتایج آن‌ها برای انتشار در ژورنال‌های علمی آماده خواهد شد.

شرکت فیلامون پیش‌بینی کرده است که تا سال ۲۰۲۶ مجوز‌های لازم برای انجام آزمایش‌های بالینی این دارو را دریافت نماید. این دارو علاوه بر آلزایمر و زوال عقل فرونتوتمپورال، برای درمان بیماری‌هایی همچون فلج پیش‌رونده فوق‌هسته‌ای و انسفالوپاتی مزمن ناشی از ضربه نیز مورد استفاده قرار خواهد گرفت.

کلی تأکید کرد زوال عقل یک فرآیند دو مرحله‌ای است؛ مرحله اول شامل تشکیل الت‌هاب مزمن در مغز است و مرحله دوم، پیامد‌های ناشی از این الت‌هاب. تلاش می‌کند تا اثرات مرحله دوم را کاهش دهد. در عین حال، ما روی داروی دیگری نیز کار می‌کنیم که مستقیما محرک الت‌هاب را هدف قرار دهد.

این داروی انقلابی می‌تواند دریچه‌ای تازه برای درمان بیماری‌های عصبی باز کند و امید را برای می‌لیون‌ها بیمار در سراسر جهان به ارمغان بیاورد.